Дөрөвдүгээр сарын эцэст манай улсын инфляцын түвшин 10.1 хувьд хүрч, Төв банкны бодлогын зорилтот түвшнөөс давсан нь олон нийт болон эдийн засагчдын дунд багагүй хүлээлт, хэлэлцүүлгийг өрнүүлээд байна. Ялангуяа Монголбанкны зорилтот түвшин болох 6 хувийн орчимд инфляцыг энэ онд барьж чадах уу гэдэг асуулт гол сэдэв болоод буй юм.

Үүнтэй холбогдуулан Монголбанкны Мөнгөний бодлого, судалгааны газрын захирал Н.Ургамалсувд Блүүмбэрг телевизэд өгсөн ярилцлагадаа Төв банкны байр суурь болон цаашдын төсөөллийг танилцууллаа.

Нийлүүлэлтийн шалтгаант өсөлт ба хоёр дахь үеийн нөлөө

Төв банкны зүгээс одоогийн инфляцын өсөлтийг мөнгөний нийлүүлэлт гэхээсээ илүүтэйгээр нийлүүлэлтийн шинж чанартай хүчин зүйлсээс (бараа бүтээгдэхүүний хомсдол, тээвэр логистик, хилийн хязгаарлалт гэх мэт) үүдэлтэй гэж оношилж байна. Иймээс мөнгөний бодлогын хатуу хэрэгслээр шууд хариу арга хэмжээ авах нь төдийлөн зохистой бус гэдгийг Н.Ургамалсувд захирал тодотгов.

Харин Төв банкны гол анхаарч буй эрсдэл нь:

• Хоёр дахь үеийн нөлөө: Нийлүүлэлтээс үүдсэн үнийн өсөлт нь бусад бараа бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний үнийг гинжин хэлхээгээр дагуулж өсгөх эрсдэл.

• Инфляцын хүлээлт: Иргэд, аж ахуйн нэгжүүд ирээдүйд үнэ улам өснө гэж үзэн худалдан авалтаа яавруулах эсвэл бүтээгдэхүүнийхээ үнийг урьдчилж нэмэх сэтгэл зүйн дарамт.

"Бидний хамгийн анхаарч байгаа зүйл бол нийлүүлэлтийн шалтгаантай үнийн өсөлтийн хоёр дахь үеийн нөлөө болон инфляцын хүлээлт юм." — Н.Ургамалсувд, Монголбанкны Мөнгөний бодлого, судалгааны газрын захирал

Иргэдийн хүлээлт тогтвортой байгаа нь эерэг дохио

Монголбанкнаас тогтмол хийдэг иргэдийн инфляцын хүлээлтийн судалгаанаас үзэхэд нөхцөл байдал харьцангуй тогтвортой байна. Судалгааны үр дүнгээр:

• Богино хугацааны хүлээлт: Хоёрдугаар улиралд иргэдийн богино хугацааны хүлээлт 0.4 нэгж хувиар өсөж, 7.9 хувьтай гарчээ.

• Урт хугацааны (12 сарын) хүлээлт: Ердөө 0.2 нэгж хувиар өссөн бөгөөд харьцангуй тогтвортой хэвээр байна.

Инфляцын урт хугацааны хүлээлт огцом хөдөлгөөнгүй, тогтвортой байгаа нь эдийн засагт эерэг үзүүлэлт төдийгүй инфляц эргээд буурах суурь нөхцөлийг бүрдүүлдэг байна.

Оны хоёрдугаар хагасын төсөөлөл

Төв банкны хүлээлтээр энэ оны хоёрдугаар хагаст инфляцын түвшин саарах хандлага үргэлжлэх аж. Өмнө нь инфляцыг оны эцэст 8 хувь руу дөхнө гэж төсөөлж байсан бол сүүлийн үед үүссэн шатахууны үнийн өсөлтийн нөлөөг тусган төсөөллийг шинэчилжээ.

Шинэчилсэн тооцооллоор, оны эцэст инфляц нэг оронтой тоо руу орох хэдий ч 8 хувиас арай өндөр гарах магадлалтай байна. Энэ нь Төв банкны зорилтот 6 хувийн түвшнээс бага зэрэг өндөр ч гэлээ одоогийн 10.1 хувиас дорвитой буурах дүр зураг юм.

Цаашид нийлүүлэлтийн гаралтай хүндрэлүүд хэрхэн шийдэгдэх, дэлхийн зах зээл дээрх түүхий эд, шатахууны үнийн хэлбэлзэл манай улсын инфляцын траекторт голлох нөлөөг үзүүлсээр байхаар байна.